PV Tech News – Trung Quốc đang chứng kiến tốc độ phát triển nhanh chóng của robot hình người khi gần 20.000 thiết bị được sản xuất chỉ trong nửa đầu năm 2026, tăng 272% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, thay vì được đưa vào các dây chuyền hay công việc thực tế, phần lớn số robot này lại được các trung tâm đào tạo do chính quyền hậu thuẫn thu mua, đặt ra nhiều câu hỏi về nhu cầu sử dụng thực sự của thị trường.
Theo công ty nghiên cứu Smart Analytics Global (SAG), Trung Quốc chiếm 97% số robot hình người xuất xưởng toàn cầu tính đến hết tháng 6/2026, đạt 19.100 robot. Agibot vượt Unitree để dẫn đầu với 8.400 robot, Unitree xếp thứ hai với 5.900 robot. Các hãng khác như Galbot, UBTech, Leju cũng góp mặt với sản lượng vài trăm robot mỗi năm.
Một phần người mua là cá nhân muốn trải nghiệm công nghệ mới. Nhà đầu tư Song ở Bắc Kinh chi 159.800 nhân dân tệ (23.680 USD) để mua robot đồng hành U1 Pro của UBTech, dù biết nó không nấu ăn hay lau nhà thay người, điều quan trọng với anh là trở thành một trong những người sở hữu sớm nhất. Yang, 30 tuổi, đến từ Vân Nam, cũng mua sản phẩm tương tự. “Tôi thường xuyên mua thiết bị tự động và sản phẩm công nghệ mới nổi,” anh nói với SCMP. Dòng U1 của UBTech đã nhận 13.361 đơn đặt hàng tính đến 30/6, gồm ba phiên bản Lite, Pro, Ultra, giá 119.800–990.000 nhân dân tệ (khoảng 17.820–147.270 USD), dự kiến giao hàng từ 16/9.
Ở nhóm doanh nghiệp, Japan Airlines đã thử nghiệm robot Unitree vận chuyển hành lý tại sân bay Haneda từ tháng 5. Startup Matrix Robotics (Thượng Hải) bán Matrix-3 với giá 99.000 USD và đã nhận khoảng 1.000 đơn từ chuỗi cà phê và khách sạn. EngineAI (Thâm Quyến) cung cấp robot làm bảo vệ, hướng dẫn viên bảo tàng, giá từ 180.000 nhân dân tệ (26.600 USD). “Bước tiếp theo là chuyển sang các tình huống thực tế hơn” – Issac Li, phụ trách marketing EngineAI, nói với AP.
Tuy nhiên, nguồn thu lớn nhất lại đến từ các trung tâm đào tạo do chính quyền địa phương hậu thuẫn, nơi mua robot để tạo dữ liệu huấn luyện rồi bán lại cho chính hãng sản xuất. Georg Stieler, nhà phân tích robot, ước tính rằng 50–70% robot xuất xưởng năm nay có thể vào thẳng các trung tâm này thay vì làm việc thực sự. Hơn 90 trung tâm đã hoặc đang xây dựng tính đến tháng 6, mỗi trung tâm hàng đầu tạo hơn 10 triệu điểm dữ liệu mỗi năm. Giá dữ liệu huấn luyện một điệu nhảy dài 5 phút có thể lên tới một triệu nhân dân tệ (148.000 USD).
“Mô hình này lan rộng nhanh vì giúp giảm chi phí xây dựng cơ sở vật chất, thiết bị và đội ngũ điều khiển từ xa”, Poe Zhao, nhà sáng lập Hello China Tech, giải thích.
Leju cho biết trung tâm đào tạo chiếm 45% doanh số robot Kuavo năm ngoái. UBTech nhận 140 triệu nhân dân tệ (21 triệu USD) đơn hàng từ các trung tâm chính phủ năm 2025, dù vẫn thua lỗ. Morgan Stanley đã nâng dự báo bàn giao robot hình người Trung Quốc năm 2026 từ 28.000 lên 50.000 robot.
Không phải ai cũng lạc quan. Marco Wang, nhà phân tích Interact Analysis, cho rằng dữ liệu từ trung tâm “không hữu ích 100%” vì robot không hoạt động trong môi trường thực, nói với Financial Times. Một quản lý trung tâm đào tạo tiết lộ rằng trung bình chỉ 2–3 giờ dữ liệu từ một ca huấn luyện 8 giờ là dùng được. Poe Zhao cảnh báo rằng mô hình này “làm mờ ranh giới giữa nhu cầu độc lập và nhu cầu phát sinh trong hệ sinh thái được chính sách hỗ trợ”. Một nhà đầu tư giấu tên nhận định: “Nếu nhà sản xuất không chứng minh được robot có thể triển khai quy mô lớn trong nhà máy, giới đầu tư sẽ đánh giá lại trong năm tới”.
Robot hình người Trung Quốc đang trong giai đoạn thử nghiệm mô hình kinh doanh nhiều hơn là chứng minh giá trị ứng dụng thực sự. Liệu làn sóng này sẽ đi theo con đường bứt phá của xe điện hay sớm hạ nhiệt khi chính sách hỗ trợ giảm dần, thời gian tới sẽ có câu trả lời rõ ràng hơn. Đừng quên theo dõi Phong Vũ Tech News để cập nhật những diễn biến mới nhất về công nghệ robot và AI!
Nguồn: VnExpress
Bài viết liên quan:
